Editorial

Nagaland te democracy danger te ase

Nagaland bhi India te ekta democratic state ase, juntu Constitution te rakha ase. Vote dibole right, freedom of expression, equality aru public life te participation – etu sob democracy laga foundation ase. Kintu dangor election campaign, speeches aru festival te thaka bhi, aste aste para democracy ke dangor danger te loi jabo laga warning signal dekhai ase.

Ekta dangor threat ase ‘backdoor appointment’. Government job te proper examination aru selection process without, directly political influence para job dibo – etu bhal practice na hoi. Students sob bishi mehnat kuri kena exam dibo nimite prepare kuri thake, kintu jodi unqualified manu political source para job pai jabo, tate hardworking youth sob dishearten hoi jai. Etu unfair practice khan para, democracy ke aste aste destroy kuri thake.

Dusra dangor problem ase ‘money aru muscle power’ laga use election te. Jodi vote poisa para kinibo pare, tate public opinion aru development laga question side te rakha jai. Election juntu citizen laga choice hobo lage, etu ekta poisa laga competition hoi jai ase. Representative juntu genuinely serve kuribo lage, tai khan bhi poisa aru personal power use kuri thake.

Nagaland te ‘tribalism aru clan based politics’ bhi democracy te ekta problem hoi jai ase. Tribe identity important thaka bhi, vote clan line te base hoile issue based politics nathaka hoi jai. Development, education, corruption – etu sob discussion te nathake, karone politics clan loyalty te fix hoi jai. Etu karone new leaders aru bhal ideas anibo na paribo.

Ekta dusra threat ase – ‘freedom of expression aru civil society ke suppress kura’. Jodi student union, journalist, activist sob ke threat kuri kena chup kuri dia jai, tate democracy te accountability na thakibo. Power ke question kuribo laga freedom na thakile, corruption aru injustice easily grow kuri jai. Media ke bhi pressure dia, truth publish kuribo na dia – etu democracy nimite kharap signal ase.

Women representation bhi ekta democratic right ase. Kintu Nagaland te ‘33% women reservation’ implement kuribo laga case te resistance dikhi ase. Supreme Court ruling thaka bhi urban local bodies te woman ke include kuribo te reluctance ase. Jodi woman ke exclude kuri thakibo, tate equality aru inclusive decision making na hobo. Democracy male dominated thaki jabo – etu bhal signal nai.

Democracy ke bachabo nimite public, students, church, civil society sob milai kena kaam kuribo lage. Backdoor appointment, election te poisa use, corruption – etu sob ke oppose kuribo lage. School aru college te civic education dia important ase, jate youth laga mind te democratic values develop hoi. Election reforms bhi anibo lage, jate fair practice thakibo. Media ke support kuri kena truth expose kuribo lage – fear na thakibo lage.

Nagaland ekta turning point te ase. Jodi citizen sob chup thakibo, tate democracy khotom hoi jabo. Kintu jodi sob milai kena voice uthabo aru clean system nimite demand kuribo, tate democracy strong hobo. Vote diya to ekta part ase, kintu everyday te just, fair aru equal system maintain kura bhi citizen laga responsibility ase. Threat ase, kintu hope bhi ase – future to public laga decision upor depend ase.

Add Comment

Click here to post a comment