Nagaland ekta state ase juntu culture aru identity te bisi rich ase, hoilebi ekta dangor problem bhi ase juntu state ke aste aste khotom kori ase—itu hoise ‘tribalism’. Apuni jodi dekhe, tribalism to khali ekta culture laga part nahoi, kintu etu to ekta bimar ase juntu politics, society, aru administration ke divide kori thake.
Naga manu laga tribe identity ekta proud source hobo lage, hoilebi ulta, etu identity ke ulta side te use kori ase—ek dusra ke distrust kora, jealous feel kora, aru unity thaka ke rokhi thaka. Tribalism karone, Nagaland te unity nai, development slow ase, aru ekta common Naga identity develop nohua ase.
Politics te to tribalism sobse bisi dekhi jai. Election hobo time te, candidate ke vote di bole manu khan sai ki—”etu moi laga tribe laga ase na nai?” Candidate good ase na nai, ki kaam koribo paribo, etu khan na sai. Etu karone, politics to tribe based hoise, merit based nahoi kena. Politician bhi nijor tribe laga interest ke first rakhe, aru common interest ke bhuli jai.
Government job te bhi same problem ase. Bisi bar, qualified candidate ke kaam dibole na di jai, karon tribal connection nai. Contract, scheme, aru fund distribution bhi tribe laga basis te diya jai. Itu system to unfair ase, aru resentment create kore. Kun ek dusra ke suspect kori thake, bujhi jai—”etu kaam to etu tribe karone paishe.”
Society level te bhi tribalism ekta barrier banise. Inter-tribal marriage ke bhi olop suspicious eyes te dekha jai. Student union, village council, aru church body bhi maximum time tribal lines te divide ase. Itu karone, ekta inclusive society banabo naparibo.
Young generation ke bhi etu same mindset te grow kori thake. School aru family te sikhai—”Apuni etu tribe laga, apuni dusra tribe ke mila mili na koribi.” Itu mindset khoti ase. Young generation ke common Naga identity te grow koribo dibole lage, tribe laga mindset te na hoi kena.
Tribalism khotom koribo mane nahoi ki apuni nijor culture ke bhuli jabi. Naga tribe laga culture, language, tradition to valuable ase. Hoilebi ekta balance lage—ekta inclusive mindset, juntu sob tribes ke respect kori, hoilebi ekta united Naga identity develop koribo pare.
Church, student bodies, aru civil society etu te bisi important role play koribo pare. Cross tribe program organize koribi, leadership role te mix tribe laga manu ke allow koribi, aru discriminatory practice ke oppose koribi.
Education system te bhi unity promote koribo lage. School te student ke sikha bole lage—merit, unity, aru respect sob tribes karone. Ekta inclusive syllabus develop koribo lage juntu Naga identity ke promote koribo pare.
Government ke bhi fair system implement koribo lage. Recruitment te transparency dibi, contract aru scheme sobke equal opportunity dibi, aru tribe based bias khotom koribi.
Nagaland ekta bhal future loi jabo paribo jodi ami khan tribalism ke outgrow korile, unity te believe korile, aru ek dusra ke support korile. Jodi ami khan aji etu step na loi, kali ami khan laga bacha khan etu same bimar para duk dibo.
Unity hoile development ahibo. Tribalism ekta rog ase—itu rokhibi, nahoile Nagaland bhal direction te jabo naparibo.







Add Comment